Dünya Bankası’nın 2026 Uluslararası Borç Raporu’na göre gelişmekte olan ülkelerin dış borcu 2025’te yüzde 5,5 arttı ve rekor seviye olan 9,4 trilyon dolara çıktı. Bu artış, 2021’den bu yana kaydedilen en hızlı yükseliş oldu.
Finansmana erişim koşulları iyileşse de maliyetlerin gerilemediği belirtilen rapor, özellikle en yoksul ülkelerdeki borç yükünün temel insan kaynağı yatırımlarını kısıtlama riski taşıdığını vurguladı. Borç artışının önemli bölümü özel kreditörlerden sağlanan finansmandan kaynaklandı.
Piyasalara yeniden açılan kamu kuruluşlarının tahvil ihraçları yaklaşık yüzde 35 artarak 251 milyar dolara yükseldi. Dünya Bankası’nın Uluslararası Kalkınma Birliği’nden imtiyazlı finansmana uygun ülkelerin borcu yüzde 8,1 artışla 1,3 trilyon dolara ulaştı.
Bu ülkeler 2025’te özel kreditörlere yeni taahhütler için ortalama yüzde 8,2, yeni tahvil ihraçlarında ise yüzde 9,4 faiz ödedi. Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası’ndan yalnızca imtiyazsız kredi almaya uygun ülkelerde yeni tahvil ihraçlarının ortalama faiz oranı yüzde 5,8’den yüzde 5,5’e indi.
Düşük ve orta gelirli ülkelerin anapara ve faiz ödemeleri üst üste beşinci yılda artarak 1,4 trilyon dolara çıktı. Tahvil sahiplerine yapılan ödemeler 363 milyar dolara yükseldi. Uzun vadeli borç akışları 2024’teki 118 milyar dolarlık net çıkışın ardından 2025’te 45 milyar dolarlık net girişe döndü.
Kamu borcu ve kamu garantili borçlardaki 303 milyar dolarlık artışın dörtte birinden fazlası doların değer kaybından kaynaklandı. Dünya Bankası Grubu Baş İstatistikçisi ve Kalkınma Verileri Direktörü Haishan Fu, özel sektör kredi akışının yeniden başlamasını olumlu karşıladı; daha fazla borçlanmanın ve yüksek maliyetlerin ise kalkınma yatırımlarına ayrılabilecek kaynakları azalttığını belirtti.
Kaynak: Bloomberg HT
